Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

 

Ergenlik Dönemi

Klinik Psikolog Ali Bıçak

Ergenlik dönemi, çocukluktan yetişkinliğe geçiş sürecidir. Bu süreçte çocuğun fiziksel, zihinsel, kişilik ve sosyal gelişiminde bir çok değişim gözlenir. Ergenlik çağı ve ergenlik yaşı, geçmişe göre günümüzde daha erken başlamaktadır. Erken ergenlik dönemi aileleri zorlayabilmektedir. Ergenlik dönemi sonuna gelindiğinde, artık ergen bir yetişkin olarak başkaları ile sosyal ve duygusal bağlar kurmaya başlar.

Ergenlik Belirtileri Nelerdir ?

Ergenlik dönemine giren bir çocukta belli başlı fiziksel gelişimler gözlenir. Bunlar:

  • Bir anda boyu uzar, özellikle cinsel bölgeler ve bedenin başka yerlerinde kıllanmalar başlar.
  • Kızlarda daha çok göğüs ve kalçalarda değişim gözlenir
  • Ergenlik sivilceleri çıkmaya başlar
  • Erkeklerde ergenlik sesin kalınlaşması ile başlar,
  • Erkeklerde ergenlik yüzünde kıllanma ile kendini gösterir.

Kızlarda ergenlik ve erkeklerde ergenlik döneminde sosyalleşme becerileri farklılaşır. Cinsel kimliği ile ilgili bakış açısı organlardan, karşı cinsle ilişki kurmaya yönelir.

Ergenlik Dönemi Zihinsel Gelişimleri Başlatır

  • Ergenlik psikolojisi daha fazla düşünme becerisi gerektirir. Çocukluk aklının odaklanma biçimi yalnızca mantıksal çıkarımlar getirir. Çocuklar ergenlik çağı öncesinde sebep sonuç ilişkisini düşünemezler. Bu yüzden ergenler sınırlarını zorlamaya çalışırlar. Çocuklar gördüklerinin doğru olduğuna inanırken, ergenler doğrunun ne olduğunu görmeye çalışırlar. Ergenlik dönemi, olayları değerlendirme, olası hipotezler üretme, yorum yapma ve olasılıkları görme becerisi artar.
  • Bu yüzden, ergenlerin davranış ve tutumları ben merkezci ve bencil olarak algılanır.

Ergenlik Dönemi Sosyal ve Duygusal Gelişimler

Ergenlik dönemi sosyal ve duygusal gelişimin arttığı yaştır.

  • Ergenin asıl işi kendi kimliğini araştırmak ve başkaları ile bu kimlikle ilişki kurmaktır.
  • Ergenlik çağı kimlik arayışı başlar ve yaşam boyu sürer. Bu ergenlik psikolojisi açısından özerklik ve bağımsızlık arayışıdır.

Ergeni Olan Aileler Ergenlik Dönemi İle Nasıl Baş Edebilirler ?

Ergenlik ve sağlık için ailelerin dikkat etmesi gereken bir dönemdir. Burada ergenlik psikolojisi ile baş etmede işe yarayacak bazı ip uçları bulabilirsiniz. Ergenlik belirtileri arasında en dikkat çekeni, ergenlik çağı çocukların ev ve aile ile olan bağlarının zayıflamaya başlamasıdır. Ergenler daha çok arkadaşlık ilişkilerini merkeze alırlar. Aşağıda önereceğimiz bazı anne baba tutumları ergenlik dönemi aile içi çatışmaların çözümü için yararlı olabilir.

Ergenlik Dönemi Çatışmaları Azaltmada Anne-Baba Olarak Neler Yapabilirsiniz ?

Ergenim var, çocuğum ergenlik dönemine girdi ve onunla nasıl baş edeceğimi bilemiyorum diyorsanız, aşağıdaki önerileri dikkate almanızı tavsiye ederiz.

  • Ergeninize o konuşmak istediğinde dikkatinizi verin. O konuşurken başka şeylerle ilgilenmeyin. Onun söylediklerini önemseyin.
  • Onu dinleyin. Dinlemeniz empatik olsun. Onun bakış açısından bakmaya çalışın.
  • Ergeninizle konuşurken ses tonunuz ve iletişiminize dikkat edin. Bir yabancı ile konuşurken nasıl kibar ve dikkatli oluyorsanız onunla da öyle yapın. Böylece ona söyledikleriniz onun için önemli hale gelsin.
  • Çocuklarınız ne hissediyor anlamaya çalışın. Davranışları yanlış da olsa, onları yargılamayın. Yaptığı karşısında ne hissettiğinize odaklanın. Onun yaptıklarına değil. Üzülmüş, kızmış, korkmuş olabilirsiniz. Davranış ve tutumları karşısında kendi hislerinizi ona iletin.
  • Ergenlik çağı çocuğu eleştirilme ve alaya almaya karşı çok hassastır. Onlarla alay etmeyin, yaptıkları ne kadar saçma sapan da olsa gülmeyin.
  • Ergeniniz yeni fikirler ortaya sürebilir. Onun düşünce ve görüşlerini yargılamadan eleştirmeden dinleyin. Anne baba olarak sizin kendi görüş ve düşüncelerini açıklarken, olabildiğine kibar, içten ve dürüst olun. Çocuğunuza sevgi ile yaklaştığınızda, söylediklerine saygı duyduğunuzda farklı görüş açılarının olabileceğini idrak ederler. Farklı görüşlere saygı duymayı ve onları kabul etmeyi öğrenirler.
  • Ergenlik yaşı çocukların kendi başına bir şeyler yapmak istedikleri bir dönemdir. Onları bir takım şeyleri yapmaya zorlamak yerine, hangi etkinliklere katılmak istiyorlarsa cesaretlendirmelisiniz. Kendi önerilerinizi dayatmamalısınız.
  • Ergenlik yaşı, övgü, takdir ve onay yaşıdır. Onları sık sık övün, takdir edin ve onaylandıklarını hissettirin.
  • Çocuklarınızı ailenizde alacağınız her karara ortak edin. Onların da bir eli taşın altında olsun. Ergenlik dönemi, çocukların anne babasının görüş ve davranışlarına meydan okudukları bir süreçtir. Eğer sizi beğenmiyor, söylediklerinizi önemsemiyorlarsa, bu yaklaşım onların özerk ve bağımsız bir kimlikleri olduğu hissini kuvvetlendirmek içindir. Bu durumu kendinize bir başkaldırı olarak algıladığınızda onların sağlıklı bir yetişkin kimliğine kavuşmalarını engellersiniz.


Ergenlik Dönemi Boyunca Ergenler Neler Yapabilirler ?

  • Ailenizi bir düşman olarak algılamayın. Onlar sizi seven, koruyan, sizin için endişe duyan en önemli kişilerdir. Anne babanızı düşüncelerini onaylamak zorunda değilsiniz. Onların davranış ve düşüncelerini kabul edebilirsiniz.
  • Anne babalarınızın da sizin gibi bir insan olduklarını unutmayın. Onlar da zaman zaman kendilerini güvende hissetmeyebilirler. Davranışlarınız onlara tehlikede olduklarını hissettirmiş olabilir. Anne babaların da duyguları ve kendine has ihtiyaçları vardır.
  • Ailenizin söylediklerini pür dikkat dinlemeye çalışın. Onların bakış açısını kavrayabilirseniz söyledikleri ve yaptıklarını daha kolay kabul edebilirsiniz.
  • Anne babanıza duygularınızı açın, ne hissettiğinizi bilirlerse sizi daha iyi anlayabilirler.
  • Evde ya da okulda sizin üzerinize hangi sorumluklar düşüyorsa mutlaka yerine getirmeye çalışın. Er ya da geç sorumluluklar gerçekleşmediğinde çatışmalar başlayabilir. Eğer sorumluluklarınızı gerçekten yerine getirirseniz, aileniz sizin özerk ve bağımsız birey olmanıza daha kolay destek olurlar.
  • Arkadaşlarınızın ailesine karşı nasıl kibar ve saygılı davranıyorsanız, kendi ailenize de öyle davranmalısınız.

Klinik Psikolog Ali Bıçak

www.antalyapsikoloji.net

Yazılı olarak izin alınmadan alıntı yapılamaz.

Klinik Psikolog Ali Bıçak’ın diğer makaleleri için lütfen tıklayınız