Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

Sanrı – Hezeyan – Delir – Delüzyon

Doğru çıkarımlara dayanmayan, gerçekliğe uymayan ve mantıklı açıklamalarla değiştirilemeyen yanlış inançları, saplantılı düşünceleri ifade etmek için ruh sağlığı alanında sanrı (hezeyan, delir, delüzyon, sabuklama) kavramı kullanılır.

Sanrı obsesyon ve aşırı değerlendirilmiş düşünce ile karıştırılmamalıdır. Obsesyonda kişinin saçma olduğunu bildiği ve istemediği halde aklına gelen düşünceler söz konusudur. Aşırı değerlendirilmiş fikir ise sanrıya göre daha az sarsılmaz nitelikler taşır.

Sanrı hemen her zaman psikiyatrik açıdan önem taşıyan ve bir psikiyatriste başvurmayı gerektiren bir belirtidir. Kişilik bozukluğu olanlarda kısa süreli sanrı niteliği taşıyan ya da sanrı eşiğinde düşünceler ortaya çıkabilmekle birlikte sanrı bir psikotik (psikoz, psikotik bozukluk) durumu akla getirir. Şizofreni, paranoid bozuklukmani, deliryum ve ağır depresyon gibi ruhsal hastalıklarda her zaman çeşitli sanrılara rastlanır.

Çok çeşitli sanrı tipleri vardır ve bazıları aşağıda sıralanmıştır:

  • Alınma (referans) sanrısı:
  • Kötülük görme sanrısı:
  • Kıskanma sanrısı:
  • Erotomanik sanrı:
  • Büyüklük sanrısı:
  • Somatik sanrı:
  • Düşünce sokulması sansrısı:
  • Düşünce okunması sanrısı:
  • Kontrol edilme sanrısı:
  • Nihilistik sanrı:

Kısa ve öz bilgi

  • Sanrı her zaman şizofreni benzeri bir ruhsal hastalık belirtisi değildir. Bazen beyni etkileyen ya da beyni tutan (örneğin beyin tümörü) hastalıklarda da sanrı görülebilmektedir.

Prof. Dr. Erol Özmen
Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi
Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı