Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

Sigara Bırakma

Sigara (tütün, nikotin) bağımlılığı çok yaygın olması, ciddi bedensel ve ruhsal sorunlar yaratıyor olması nedeniyle önemli bir toplum sağlığı sorunudur. Önlenebilen ve tedavi edilebilen bir sorun olması, kararlı bir şekilde hareket edildiğinde bırakılabilmesi bir toplum sağlığı olan sigara bağımlılığı ile mücadeleyi gerekli kılmaktadır.

Sigara bırakmada en önemli konu kişinin kararlı olmasıdır. Fakat doktora başvurulması bırakma oranını arttırmaktadır. Özellikte daha önce bırakmak istemiş olmasına karşın bırakamayanların ise mutlaka doktorlara ya da sigara bırakma polikliniklerine başvurmaları gerekmektedir.

Bırakma şekli bireyden bireye değişmektedir. Bazı kişiler azaltarak bazı kişiler de birden bırakarak bağımlılıktan kurtulabilmektedir. O nedenle sık merak edilen konulardan birisi olan birden mi yoksa azaltılarak mı bırakmanın doğru olduğu sorusunun herkes için geçerli olan tek bir yanıtı yoktur.

Sigara bırakma sürecinde mücadele edilmesi gereken sorunları şu şekilde sıralayabilriz:

  • Bırakmak için yeterince istekli olmama
  • Yoksunluk belirtileri (sinirlilik, uyku bozuklukları, dikkat dağınıklığı, ‘kafayı toplayamama’)
  • Bastırılamayan içme isteği
  • Baş edilemeyen stres
  • Sigaranın rahatlama amacıyla kullanılıyor olması
  • Sigara bırakmayı zorlaştıran sosyal çevre
  • Depresyon
  • Sigaranın o kişi için psikolojik bir anlam taşıması
  • ‘Bana birşey olmaz!’ anlayışı
  • Sigaranın zararlarını yadsıma, görmemezlikten gelme
  • Nasıl bırakılabileceği konusunda bilgi sahibi olmama
  • Kilo alma‘ korkusu

Sigara bağımlılığında ilaçlar da kullanılabilmektedir. Sigara bırakıldığında yaşanan yoksunluk belirtilerini gidermede ve sigara içme isteğini azaltmada ilaçlar yararlı olabilmektedir.

Kısa ve öz bilgiler

  • Depresyon sigara içenlerde içmeyenlere göre daha yaygın görülen bir rahatsızlıktır ve sigaranın bırakılmasını güçleştirir.
  • Sigarayı bırakma sürecinde yaşanan sinirlilik, konsantre olamama gibi yoksunluk belirtileri de sigara bırakmayı güçleştirir.

Prof. Dr. Erol Özmen
Manisa Celal Bayar Üniversitesi
Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı