Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

 

Kişilik Bozukluğu Nedir?

Uzman Psikolog Zehra Erol

Kişilik bozukluğu duyguları ifade problemleri, katı ve sağlıksız düşünme biçimi ve davranışlar tanımlanan bir rahatsızlıktır. Sosyal yaşamda, okulda, iş yaşamında ve ilişkilerde belirgin şekilde açığa çıkan limit problemleri vardır. Bu kişiler günlük yaşamın rutin işlevlerinde, insanlarla ilişkilerde ve sosyal yaşamda oldukça zorlanırlar. Yaşadıkları sorunlar için çevresindeki insanları suçlarlar, hep bir neden bulurlar. Bu bozukluğun belirtileri ergenlik ve erken yetişkinlikte açığa çıkar.

Kişilik bozukluklarının nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte genetik faktörler, çevresel faktörler ve çocukluk çağındaki travmaların etkili olduğuna inanılmaktadır. Kişilik bozukluğu olan bireylerin düşünme biçiminin, davranışların; katı ve tekrarlayıcı olması, yaşanan olumsuzluklarla ilgili çevreyi sorumlu tutması nedeniyle yaşadıkları durum doğal gelebilir veya problemin farkında olmayabilirler. Çevreden gelen uyarılara karşı reddedici yaklaşabilirler. Sadece kendisi değil, yakın ilişkide bulundukları kişiler için de ilişkiler oldukça zorlayıcıdır. Yakınları nasıl davranacakları veya nasıl tepki verecekleri konusunda zorluk yaşarlar ve desteğe ihtiyaç duyarlar. Kişilik bozukluklarının farklı türleri vardır.

A kümesi; Bu kümede tuhaf, alışılagelmişin dışında, farklı düşünce ve davranışlar belirgindir. Paranoid kişilik bozukluğu, şizotipal kişilik bozukluğu, şizoid kişilik bozukluğu.
B kümesi; Duygusal değişimler, duygu ve dürtü kontrol güçlükleri ile birlikte öngörülemeyen düşünce ve davranışların ön planda olduğu kişilik örgütlenmeleridir. Antisosyal, borderline, histiriyonik ve narsistik kişilik örgütlenmeleri.
C kümesi; Endişe, korkunun ön planda olduğu düşünce ve davranışa yansıdığı kişilik bozukluklarıdır. Çekingen; bağımlı ve obsesif kompulsif kişilik bozukluğu bu küme altındadır.

Tedavi;
Tedavi edilmeyen kişilik bozuklukları bireyin ve çevresindekilerin yaşamında önemli sorunlara neden olabilir. Değerlendirme yapılırken;
-Kişinin kendisini ve çevresindeki insanları nasıl tanımladığı, nasıl gördüğü değerlendirilir.
-Duygusal ve dürtüsel tepkilerinin şiddeti. Bu tepkilerin kontrolünü nasıl sağladığı
-İnsanlarla ilişkilerinde gösterdiği tepkiler. Yaşanan sorunlar için geliştirdiği çözüm yolları oldukça önemli yer tutmaktadır.

Tedavi psikoterapi ve ilaç tedavisi içerebilir. Psikoterapi kişilik bozukluklarının tedavisinde oldukça önemli bir yer tutar. Kişinin yaşam kalitesinin arttırılması, yaşadığı sıkıntıların azaltılmasına yöneliktir. Kişi yoğun ve düzenli terapi ile günlük yaşamda karşılaştığı zorluklarla nasıl baş edeceği konusunda gelişme kaydedebilir.

 

Uzman Psikolog Zehra Erol

www.zehraerol.com

Yazılı olarak izin alınmadan alıntı yapılamaz.

Uzman Psikolog Zehra Erol’un diğer makaleleri için lütfen tıklayınız