Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

Bahar Yorgunluğu / Bahar Çarpması

baharyorunluğu - Bahar Yorgunluğu

Bahar yorgunluğu ya da bahar çarpması, mevsimsel değişime bedensel ve ruhsal uyum sürecinde yaşanan belirtileri ifade eden bir kavramdır. Ancak tıp literatüründe bir tanı olarak ele alınmamaktadır. 

Bahar yorgunluğu yaşayanlarda en yaygın görülen yakınmalar arasında yorgunluk, bitkinlik, halsizlik, isteksizlik, enerji azlığı, uykululuk ve konsantre olamama bulunmaktadır.  

Hava ve mevsim değişiklikleri doğal olarak insan bedenini ve ruhunu etkiler. Her insan yeni duruma ruhsal ve bedensel olarak uyum sağlamaya çalışır. Bahar yorgunluğu olarak ifade edilen yakınmalar da bu uyum sürecinin yansımalarıdır. Bahar yorgunluğu yaşayanlarda en yaygın görülen yakınmalar arasında yorgunluk, bitkinlik, halsizlik, isteksizlik, enerji azlığı, uykululuk ve konsantre olamama bulunmaktadır. Aşağıda bahar yorgunluğu ile ilgili kısa ve öz bilgiler verilmiştir:

    • Yorgunluğun depresyonun tipik belirtilerinden ve depresyonlu kişilerin en çok yaşadığı yakınmalardan birisi olması nedeniyle bahar yorgunluğu yaşayanlarda bir depresif bozukluğun olup olmadığı mutlaka araştırılmalıdır.
    • Bahar yorgunluğu olanlar yaşadıklarının depresyon olabileceğini, yakınmaları günlerdir geçmiyorsa ve yaşamlarını etkiliyorsa aile hekimlerine başvurmayı mutlaka düşünmelidirler. 
    • Bahar yorgunluğu vitamin ve mineral eksikliği ya da yetersizliği ile ilişkilendirilebilmektedir. Bu tür kaygıları olanlar bu konuda aile hekimlerinden bilgi almalı; rastgele ya da eşin dostun tavsiyesi ile doğal, bitkisel olarak adlandırılan ürünleri kullanmaktan kaçınmalıdır.. 
    • Baharda bütün doğanın büyük bir coşkuyla canlanmasının insanları da bu yönde etkileyeceği düşünülebilir. Belki de bahar yorgunluğunu bir bileşeni de insanoğlunun doğanın bu coşkusuna eşlik etmiyor olmasıdır. 
    • Nedeni kesin olarak bilinmediği için bahar yorgunluğunun belli bir tedavisi bulunmamaktadır. Öncelikle yapılması gereken aile hekimine başvurarak yaşananların bir bedensel ya da ruhsal hastalık ile ilgili olup olmadığının belirlenmesidir. Aile hekimi tavsiye etmedikçe herhangi bir ilaç ya da ürün tedavi amacıyla kullanılmamalıdır. Bir bedensel ya da ruhsal rahatsızlık söz konusu değilse bahar yorgunluğunu aşmak için alınacak önlemler arasında sağlıklı beslenme, egzersiz, düzenli uyku ve rahatlatıcı etkinlikler sayılabilir.   

 

Prof. Dr. Erol Özmen
Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı