Psikoloji & Psikiyatri

Psikoloji ve psikiyatrinin internet adresi

Psikoz

Psikotik Bozukluklar

Kronik Psikoz

Psikoz – Psikotik Bozukluklar – Kronik Psikoz e1501701074696 - Psikoz

Psikoz nedir?

Bireylerin gerçeği değerlendirme yetisinin bozulması ile oluşan klinik tablo psikoz olarak adlandırılır. Psikoz her ne kadar bir tanı gibi kullanılıyor olsa da birçok ruhsal hastalıkta görülen klinik bir tablodur. Şizofreni ve benzeri ruhsal hastalıklarda, beyin hastalıklarında, beyni etkileyen bedensel hastalıklarda, madde kullanım bozukluklarında (zehirlenme, yoksunluk), aşırı stres yaşandığında psikoz ortaya çıkabilmektedir.

Psikotik bozukluklar nedir?

Zaman zaman psikoz ve psikotik bozukluklar eş anlamlı gibi kullanıldığı görülmektedir. Ancak bu doğru bir yaklaşım değildir. ‘Psikotik bozukluklar’ belli bir ruhsal hastalık kümesini ifade etmek için kullanılan bir tanıdır. Tüm psikozları içermemekle birlikte bu tanı kümesinde ele alınan hastalıkların tümünde psikoz tablosuna rastlanmaktadır. Psikotik bozukluklar içinde en çok bilineni şizofrenidir. Bu tanı kümesinde şizofreni dışında ‘şizofreniform bozukluk’, ‘şizoaffektif bozukluk’, ‘kısa psikotik bozukluk’, ‘sanrılı bozukluk‘, ‘madde kullanımına bağlı psikotik bozukluk’ ve ‘genel tıbbi duruma bağlı psikotik bozukluk’ bulunmaktadır

Kronik Psikoz nedir?

Yıllardır tam iyileşme olmaksızın süren psikoz durumları ‘kronik psikoz’ olarak nitelenmektedir. Kronik psikoz olarak adlandırılan durumlarda kişi birçok tedaviye karşın hastalanmadan önceki iyilik haline kavuşamamıştır. Klinik tabloda bazen varsanı ve sanrı olarak adlandırılan belirtilerin ortaya çıktığı gözlenir. Bu belirtilerin alevlendiği dönemlerde hastanın hastaneye yatması gerekbilir. Bu belirtilerin olmadığı dönemlerde ise bu hastalarda kalıntı (rezidüel) belirtiler bulunur. Bu belirtiler nedeniyle hastalar mesleki ve sosyal işlevlerini yerine getiremezler.

Kronik psikoz hastalığı yaşayan kişi için ve hasta yakınları için zorlu bir hastalıktır. Büzenli olarak ilaç kullanmayı gerektirmesi yanında hastaların psikososyal beceri kazanmasını gerektirir. Ülkemizde kronik seyirli şizofreni, şizoafektif bozukluk, psikotik bozukluk, bipolar duygulanım bozukluğu tanılı hastalar için psikososyal destek programları geliştirmek ve hastanın rehabilitasyonu için Toplum Ruh Sağlığı Merkezleri (TRSM) kurulmuştur. Kronik psikoz olgularının bu merkezleden mutlaka yararlanması sağlanmalıdır. 

Prof. Dr. Erol Özmen
Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı